Investing.com – Petrol fiyatları güne %3’e yaklaşan artışla başlayarak önceki seanstaki kazançlarını sürdürdü. ABD’nin, Ukrayna savaşı nedeniyle Rusya’nın önde gelen petrol şirketleri Rosneft ve Lukoil’e yaptırım uygulaması, piyasalarda arz endişelerini yeniden gündeme getirdi. Bu gelişme, özellikle Asya pazarındaki alım davranışlarında potansiyel değişiklikler yaratabileceği beklentisiyle fiyatlara yukarı yönlü baskı getirdi.
Brent petrol vadeli işlemleri 2,12 dolar artışla varil başına 64,71 dolara, ABD West Texas Intermediate (WTI) tipi ham petrol vadeli işlemleri ise 2,09 dolar artışla 60,59 dolara yükseldi. Yükselişe ABD ham petrol stoklarındaki beklenmeyen düşüş de destek verdi.
Hindistan petrol alımlarını gözden geçiriyor
ABD’nin Rosneft ve Lukoil’e yönelik yaptırımlarını açıklamasının ardından, Hindistan’daki rafineriler Rusya’dan yapılan petrol alımlarını yeniden değerlendirmeye başladı. Ülkenin önde gelen özel rafinerisi Reliance Industries’in, Rus petrolü ithalatını azaltma ya da tamamen durdurma yönünde hazırlık yaptığı ifade edildi. Hindistan, son dönemde Moskova’dan indirimli fiyatlarla aldığı günlük yaklaşık 1,7 milyon varil petrol ile Rusya’nın en büyük alıcılarından biri konumundaydı.
Devlete ait rafineriler ise doğrudan bu iki şirketten alım yapmıyor; genellikle aracılar üzerinden tedarik sağlıyor. Ancak piyasaların yaptırımlar sonrası süreçte belirsizliği fiyatlaması, ithalat tarafında yön değişikliklerini beraberinde getirebilir. Analistler, Hindistan’ın Rus petrolünü azaltması halinde talebin ABD petrolüne kayabileceğini ve bu durumun Atlantik bölgesi fiyatlarını artırabileceğini belirtiyor.
Uzmanlar fiyat artışını “tepki” olarak görüyor
Rystad Energy Küresel Piyasa Analizi Direktörü Claudio Galimberti, yeni yaptırımların ABD-Rusya ilişkilerinde tansiyonu artırdığını ancak fiyatlardaki yükselişi yapısal değil, geçici bir piyasa tepkisi olarak değerlendirdi. Galimberti, son 3,5 yılda uygulanan yaptırımların Rusya’nın petrol üretimini veya gelirini anlamlı ölçüde daraltamadığını ifade etti. Hindistan ve Çin gibi büyük alıcıların Rus petrolünü almaya devam ettiğini vurguladı.
Kısa vadede piyasa dinamikleri açısından arz-talep dengesinde temel bir bozulma görünmezken, fiyat hareketlerinin daha çok beklentiye dayalı dalgalanmalardan kaynaklandığı görülüyor. Piyasanın olası etkileri halen temkinli şekilde gözlemlediği kaydedildi.
OPEC+ ve bölgesel gelişmeler piyasanın gündeminde
Petrol piyasaları önümüzdeki döneme ilişkin risk faktörlerini de yakından takip etmeye devam ediyor. OPEC+ tarafından uygulanan üretim kesintilerinin gevşetilme potansiyeli, önümüzdeki ay fiyatlar üzerinde belirleyici etki yaratabilecek ana unsur olarak öne çıkıyor. Üretim kısıtlamalarının kaldırılması hâlinde, arz fazlası oluşabileceği değerlendiriliyor.
Buna ek olarak, Çin’in stratejik petrol rezervlerini artırmak için yeniden stok yapmaya başladığı belirtilirken, Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu’daki gerilim de fiyatlar üzerinde jeopolitik risk primi oluşturmaya devam ediyor. Galimberti, Kasım ayı boyunca izleyeceği üç ana faktörü OPEC+’ın üretim politikası, Çin’in stoklama davranışı ve jeopolitik riskler olarak sıraladı. Bu faktörler, fiyatların yönü üzerinde belirleyici olacak.
